Juridisch advies
Asbest en beroepsziekten: aansprakelijkheid, regelingen en hulp
Asbestziekten zoals mesothelioom openbaren zich vaak tientallen jaren na de blootstelling. Slachtoffers kunnen hun (oud-)werkgever aansprakelijk stellen en krijgen via het Instituut Asbestslachtoffers (IAS) snel een tegemoetkoming of bemiddeling. Werkgevers en verzekeraars moeten oude dossiers en polissen terugzoeken. Ook bij andere beroepsziekten, zoals schadelijke stoffen of RSI, geldt de zorgplicht van de werkgever.
Redactie Eindhovenadvies.nl · 9 oktober 2026 · 8 min lezen
In het kort
- Asbestziekten ontstaan vaak 20 tot 50 jaar na blootstelling; aansprakelijkheid kan dus bij een oud-werkgever liggen.
- Het Instituut Asbestslachtoffers bemiddelt bij mesothelioom, longkanker door asbest en asbestose.
- Bij letsel of overlijden geldt geen harde verjaring van twintig jaar na de blootstelling; de vijfjaarstermijn na bekendheid telt.
- Werkgevers moeten oude verzekeringspolissen en blootstellingsgegevens kunnen terugvinden.
- Medische aansprakelijkheid in de zorg volgt eigen regels en vraagt een gespecialiseerde advocaat.
Brabant heeft een lange industriële geschiedenis. Asbest werd tot het verbod van 1993 breed gebruikt in isolatie, remvoeringen, platen en installaties. Wie daar destijds mee werkte, kan nu nog ziek worden. Tegelijk lopen ook vandaag mensen beroepsziekten op door oplosmiddelen, lasrook, kwartsstof of geluid. Voor slachtoffers en werkgevers is het belangrijk om te weten hoe deze zaken lopen.
Welke routes er zijn
| Route | Wat het is | Voor wie |
|---|---|---|
| Bemiddeling via IAS | Het instituut zoekt de aansprakelijke werkgever en bemiddelt over een vergoeding | Werknemers met een erkende asbestziekte |
| Tegemoetkoming (TAS) | Snelle voorschot- of eenmalige uitkering via de overheid | Ook als geen werkgever aanspreekbaar is |
| Aansprakelijkstelling | Civiele vordering op werkgever of verzekeraar | Bij volledige schadevergoeding of geschil |
| Milieuslachtoffers | Regeling voor blootstelling buiten werk | Bijvoorbeeld huisgenoten of omwonenden |
Wat werkgevers moeten regelen
- Bewaar blootstellingsregistraties en een actuele RI&E met gevaarlijke stoffen.
- Zoek oude aansprakelijkheidspolissen op: de verzekeraar ten tijde van de blootstelling dekt vaak de schade.
- Laat asbestinventarisatie en -sanering uitvoeren door gecertificeerde bedrijven vóór verbouw of sloop.
- Zorg dat medewerkers instructie en beschermingsmiddelen krijgen bij werk met schadelijke stoffen.
- Bij een overname: neem historische beroepsziekterisico's mee in de due diligence.
Medische aansprakelijkheid: een eigen specialisme
Gaat het om schade door een medische fout — een gemiste diagnose, een complicatie bij een operatie of letsel bij een geboorte — dan beoordeelt men of de zorgverlener heeft gehandeld zoals een redelijk bekwaam vakgenoot. Zulke zaken vragen medische expertise en een advocaat die er dagelijks mee werkt. Vaak begint het met een klacht bij de zorgaanbieder of een procedure bij de geschilleninstantie, voordat een civiele procedure nodig is.
Hoe je de juiste hulp vindt
Kies een letselschade advocaat die ervaring heeft met beroepsziekten en die samenwerkt met medisch adviseurs. Werkgevers die willen weten of hun preventie en verzekeringen op orde zijn, schakelen een juridisch adviseur of arbeidsrecht advocaat in. Zie ook ons artikel over letselschade na een bedrijfsongeval.
Veelgestelde vragen
Kan ik mijn oud-werkgever aansprakelijk stellen als het bedrijf niet meer bestaat?
Vaak wel via de toenmalige aansprakelijkheidsverzekeraar of een rechtsopvolger. Het Instituut Asbestslachtoffers helpt bij het opsporen daarvan.
Wat doet het Instituut Asbestslachtoffers?
Het IAS beoordeelt of er sprake is van een erkende asbestziekte, zoekt de aansprakelijke partij en bemiddelt over een vergoeding. Daarnaast regelt het tegemoetkomingen namens de overheid.
Kunnen nabestaanden nog een vordering instellen?
Ja, nabestaanden kunnen onder voorwaarden schade en affectieschade vorderen. Laat dit snel beoordelen vanwege de termijnen.
Valt RSI ook onder beroepsziekten?
Ja, klachten aan arm, nek of schouder door werk kunnen een beroepsziekte zijn. De werkgever moet dan aantonen dat hij voldoende preventieve maatregelen nam.
